Het maken van ‘Oud-Buitenpost 1880-1940’

De geschiedenis van ons dorp hoort bij dorpsblad De Binnenste Buiten. Voor ons reden om nu met een eigen werkje met foto’s en verhalen over Buitenpost in de periode 1880-1940 te maken.

Regelmatig plaatsen wij foto’s en schrijven verhalen over het verleden van ons dorp. In de loop van de afgelopen 30 jaar hebben wij zo veel foto’s verzameld die met Oud-Buitenpost te maken hebben. Er waren ook verzamelaars die wisten van onze belangstelling. Henk Valkema, Trijntje Hofstede en Klaas de Jong lieten ons bijvoorbeeld hun albums met plaatjes van oud-Buitenpost scannen. Ook het toeval werkte mee. In 2005 benaderde Hans Wartena uit België ons met de vraag of wij geïnteresseerd waren in foto’s van ons dorp uit de periode 1900 tot 1920. Zijn grootvader Durk Kuipers jr had deze gemaakt. Na de toezending kregen wij de beschikking over een unieke privé-verzameling.

Begin 2025 belde de weduwe van Juul Beerda ons. Ze vroeg of ze ons een plezier kon doen met twee grote boeken van haar overleden man gevuld met oude ansichtkaarten. Met zoveel mooie beelden van het vroegere Buitenpost in ons bezit kwam een oud idee weer boven. Ooit wilden wij immers als dorpsblad een boekje met foto’s van oud-Buitenpost uitgeven? Het plan rijpte nog verder na kennismaking met de mogelijkheid om via internet foto’s in te kleuren. Met die combinatie zou iets nieuws gemaakt kunnen worden.

Bewerking met kunstmatige intelligentie

In de foto-verantwoording vindt u terug wie de geplaatste foto’s ons oorspronkelijk aanleverden. Soms waren deze originelen van matige kwaliteit en werden daarom met bewerking verbeterd. Daarna volgde het toevoegen van kleur door kunstmatige intelligentie (AI). Met nadruk geven wij aan dat het resultaat niet meer is dan een poging om de kleur van het oude Buitenpost te reconstrueren. We suggereren niet dat het ‘historisch verantwoord’ is of dat alle kleuren kloppen. Ook de slimste AI-computer weet niet precies hoe het toen was. Het inkleuren is feitelijk een berekende gok en dikwijls zit het er een beetje of helemaal naast. Naar beste weten hebben wij nog correcties aangebracht waar duidelijke fouten opdoken.

Voor ons de moeite waard!

En toch vonden wij het de moeite waard om de gekleurde foto’s in dit boekje samen te brengen. Ze geven een levendiger indruk dan de originele zwart-wit foto’s. Details die eerder niet echt opvielen komen beter naar voren. We denken hiermee een interessante, andere kijk op veel van de foto’s te kunnen bieden. Zelfs als we ze misschien wel eens eerder hebben gezien. Voor iemand die bij het maken er niet bij was is zo’n oud plaatje zonder een verhaaltje meestal te weinig. Wij hebben geprobeerd uit onze bronnen informatie bij het afgebeelde te vinden. Ook daarbij beweren wij niet de historie altijd volledig recht te hebben gedaan. In ieder geval hopen wij als redactie met dit werkje de Buitenposters een klein plezier te kunnen doen.